Rotterdam
Marten Meesweg 35
Barbara Potyka, Juul Paalvast
Interview met Annelies Kuiper
6 december 2007
“EEN KRANT IS GEEN DEMOCRATIE”
ORGANISATIE & DAGELIJKSE WERKZAAMHEDEN
NRC Handelsblad verscheen voor het eerst in 1970 en is ontstaan uit een fusie tussen het Algemeen Handelsblad (1828) en de Nieuwe Rotterdamse Courant (1844).
NRC Handelsblad verschijnt zes dagen per week: op maandag tot en met vrijdag aan het einde van de middag en op zaterdag in de loop van de ochtend. De krant omvat wekelijks achttien katernen, waarvan zes met de dagelijkse actualiteit (de 'dagkrant'), vijf economie-katernen en zeven wekelijkse bijlagen, waaronder het Cultureel Supplement en het Zaterdags Bijvoegsel.
NRC NEXT verschijnt vijf keer per week, namelijk maandag t/m vrijdag. Men werkt er in diensten. Een week op en een week af, zoals Annelies Kuiper het zelf noemt. Dus de ene week ochtenddienst van 10.00 uur tot 18.00 uur en de andere week avonddienst van 15.00 uur tot 23.00 uur. Omdat er geen zaterdageditie van de krant is valt het weekend op vrijdag en zaterdag. Op zondag begint de werkweek weer.
’s Avonds sluiten ze om 23.00 uur met de voorpagina.
Vroeger zat de drukkerij onder de krant, en “zakte” de krant om gedrukt te worden. Deze term wordt nog steeds gebruikt, terwijl de kranten inmiddels ergens anders gedrukt worden. Het gaat digitaal, naar de drukkerij in Amsterdam. Hier worden Trouw en de Volkskrant ook gedrukt. NRC Handelsblad (de middagkrant die voor de spits -17.00 uur- bij de kiosken moet liggen) wordt op vier plaatsen verspreid over Nederland gedrukt.
De laatste pagina’s “zakken” het eerst omdat deze het minst nieuwsgevoelig zijn. De voorpagina (of pagina drie) van NRC NEXT zakken in principe het laatst. Zondag t/m dinsdag zakken ze om 23.15 uur met de laatste pagina. Op woensdag en donderdag zakken ze om 22.45 uur omdat op donderdag t/m zaterdag de Volkskrant en Trouw extra bijlagen hebben die gedrukt moeten worden.
Dagelijks terugkerende uitdagingen zijn een goede cover en elke dag weer een kwaliteitskrant afleveren.
ACTUELE ONTWIKKELINGEN
NRC Handelsblad wordt op dit moment gerestyled. Bij NRC NEXT wordt gezocht naar een nieuwe beeldredacteur en er is een stagiaire als freelancer aangenomen, voor twee dagen in de week.
GEDACHTEGOED EN DOELGROEP
- verschil hierbij tussen NRC Handelsblad en NRC NEXT -
Er is door een team anderhalf jaar tot twee jaar gewerkt aan het uitwerken van (het gedachtegoed/ de visie van) de krant. Annelies Kuiper geeft aan dat eigenlijk de Nederlandse tabloid opnieuw ontdekt/ ontwikkeld is. Dus niet een mini-NRC Handelsblad, maar ook de vorm is aangepast. Het fotobeleid is ook vooraf ontwikkeld, en ontwikkelt zich nog steeds.
Handelsblad NEXT
- gemiddelde leeftijd 50
- minder foto’s dan NEXT
- soms dezelfde foto’s - gemiddelde leeftijd 32
- grotere foto’s
- coververhaal
- zelfde verhaal maar met toevoegingen in de tekst en inzetjes, combinaties met (andere) foto’s/ teksten, graphics
- de krant van de twee snelheden *
* Om te weten wat er actueel is kun je de kleine stukjes lezen en of in combinatie met de koppen scannen. Als je meer wil weten kun je het verhaal lezen, dat ook weer is opgebouwd uit losse kleine onderdelen. Je kunt dus als lezer zelf bepalen wat interessant is voor jou.
Verschil met internet is dat je daar alles kunt bepalen. Daarvan is het wel moeilijker de nieuwswaarde (door de plaatsing ten opzichte van ander nieuws) te bepalen.
- cover bij ncr next -
Annelies Kuiper geeft een voorbeeld over de benadering van het onderwerp rekeningrijden bij de twee kranten van die dag. In NRC Handelsblad gaat het erover hoeveel iemand vervuilt en dus moet betalen. In NEXT het verhaal van het aantasten van de privacy van iemand waarbij de overheid weet waar je bent, hoe hard je rijdt etc. In Next is het ook geprobeerd om dit in beeld weer te geven. Een extra aanvulling bij het artikel (van internet gehaald) vind je aan het einde van dit stuk.
FOTOGRAFEN
Bij NRC Handelsblad is een fotograaf in dienst, namelijk Vincent Mentzel. NRC NEXT werkt ook samen met deze fotograaf.
Verder wordt er gewerkt met freelance fotografen, waaronder inmiddels ook “vaste” freelancers. Bepaalde fotografen worden ook als specialist steeds weer teruggevraagd. En ze maken gebruik van allround freelance fotografen.
De beeldredacteur maakt een keuze per opdracht voor een fotograaf. Soms vanwege zijn stijl/vorm, soms vanwege zijn denkwijze. Met illustratoren werkt het hetzelfde en dit valt ook onder de taak van beeldredacteur.
Dus enerzijds wordt de freelancer betrokken in het denkproces. De fotograaf werkt dan als verlengstuk van haar eigen hoofd, geeft ze aan. Hij komt terug met ideeën en voert dan de opdracht uit. Anderzijds wordt de freelancer meteen met het verhaal op pad gestuurd en maakt hij direct het gevraagde werk.
FOTO’S
Foto’s die geplaatst worden komen bij NEXT binnen op de beeldbank. Deze foto’s blijven drie maanden lang in hun systeem. Alles wat ouder is dan drie maanden, moet je opnieuw aankopen. Deze worden dan met behulp van inlogcodes via het web gedownload.
Per dag komen er tussen de 3.000 tot 5.000 beelden binnen. NRC (NEXT) is geabonneerd op de persbureaus AP (Associated Press), AFP (Agence France-Presse) en Reuters. Ze zijn niet geabonneerd op de beeldbank van ANP (wel redactioneel). Er is een bewuste keuze gemaakt. Enerzijds omdat het een heel duur abonnement is. Anderzijds om onderscheidend te zijn met andere kranten, zoals Metro, Spits en soms ook de Volkskrant. Ze besteden liever het geld aan een fotograaf die het dan zelf doet en die ze ook inhoudelijk kunnen sturen.
Andere beeldbanken, zoals Hollandse Hoogte, Getty Images en bijvoorbeeld gespecialiseerde beeldbanken op sportgebied gebruiken ze ook nog. Dat werk wordt dan aangekocht.
Daarnaast zijn er nog Nederlandse fotografen die werk naar hen toesturen, of fotografen die in opdracht werken.
ARCHIEF
NRC werkt met een archief voor beide kranten. Alle verschijningsgegevens staan erbij vermeld (zoals grootte en in welke krant en wanneer). Het fotoarchief is voor een deel digitaal en er is nog een papieren archief. De twee documentalisten van het papieren archief bij NRC komen er nu achter dat er aan foto’s veel meer zoektermen gekoppeld moeten worden. Deze constatering komt met name voort door het anders gebruiken van foto’s bij NEXT. Vaak zijn de tekstartikelen wel op deze uitgebreide manier gedocumenteerd. Daarnaast zijn de documentalisten ook niet gewend om te “beelddenken”.
Door het nieuwe gebruik van de foto’s bij NEXT zijn ze er achter gekomen dat er te weinig foto’s uit de zoekmachine komen bij een zoekterm. Tot nu toe was echter bij NRC Handelsblad het nog niet nodig om ook foto’s op die manier te archiveren.
HET VAK BEELDREDACTEUR
Annelies Kuiper heeft zelf eerst journalistiek gestudeerd, daarna fotografie op de academie in Den Haag. Naast dat ze een eigen bedrijfje heeft gestart in het derde jaar met een medestudent (op het gebied van concepten), is ze gaan invallen bij Volkranst Magazine, bij de beeldredacteur Theo Oudenaar. Daar heeft ze veel geleerd en kwamen de studies journalistiek en fotografie samen. Dat beviel zo goed dat ze is gaan solliciteren en uiteindelijk bij NRC NEXT is aangenomen.
De andere drie beeldredacteurs van NRC hebben niet deze mix aan opleidingen. Een ervan komt uit de praktijk, de andere twee hebben een kunsthistorische achtergrond. Daarnaast werkt er ook een stagiair van de academie in Den Haag mee in het team van de fotoredactie die voor twee dagen in de week mag blijven, als freelancer. De twee freelancers die er al werken komen ook allebei uit de fotografiepraktijk.
Beide vakgebieden hebben voor Annelies een pre, ze spreek beide “talen” en kan zich goed inleven. Discussies blijven hierdoor beperkt. Gedurende de jaren is ook gebleken dat communicatieve vaardigheden belangrijk zijn. Het werk (manier van kijken en de foto selecteren), dat je vaak in eerste instantie vanuit je gevoel doet, moet je onder woorden kunnen brengen. Dit, geeft Annelies aan, om de reden expliciet te maken en te verantwoorden dat het in de krant komt. Daarnaast is het belangrijk om goed te kunnen communiceren om de kennis over te dragen aan de stagiaires en anderen, bijvoorbeeld beeldredacteuren van NRC Handelsblad.
Bij NRC NEXT is creativiteit, verbeeldingskracht belangrijk voor de beeldredacteur. Het gaat niet alleen om nieuwswaarde, maar ook om het gedachtegoed van de krant dat door de foto’s uitgestraald moet worden.
Daarnaast zijn verwondering en nieuwsgierigheid belangrijke eigenschappen. En een teamspeler zijn hoort volgens Annelies ook bij de balangrijke eigenschappen van een beeldredacteur. Je laten inspireren door andere mensen, en andersom.
Selectie van de middenpaginafoto
Taak van de beeldredacteur is onder andere uit de drie- tot vijf duizend foto’s die binnen komen er een voorselectie van 30 foto’s te maken, voor bijvoorbeeld de middenpagina in NEXT. Er wordt een klein printje van gemaakt, ze leest het onderschrift nog eens en haalt er dan 6 uit die ze op het ware formaat uitprint, om te zien hoe ze werken. Met de avondploeg, tussen 20.00 uur en 20.30 uur, gaat ze er naar kijken en de reacties verzamelen.
Het is geen democratie, geeft Annelies Kuiper aan, als het gaat om de uiteindelijke selectie. De chef van de redactie van de avond in samenwerking met de beeldredacteur beslissen welke foto geplaatst wordt.
TEKST EN BEELD
Bij NRC NEXT is beeld en tekst net zo belangrijk. Als ze er niet uitkomen dan maken ze gebruik van de hiërarchische structuur. De chef beslist.
De hoofdredactrice is verantwoordelijk voor allebei de kranten en de website, mocht het tot in de hoogste regionen moeten komen. Dat heeft tot nu toe nog niet plaatsgevonden.
Op de werkvloer merk je deze hiërarchie niet. Iedereen heeft zijn eigen zelfstandige taak.
FUNCTIE
Er zijn groei- en ontwikkelmogelijkheden. De chef van Annelies Kuiper, Hans Nijenhuis, zo geeft zij aan, stimuleert dit enorm: : “Hij heeft zelf het talent om andermans talent te laten groeien” en creëert hiermee een open, innovatieve cultuur op de werkvloer. Gekke ideeën zijn welkom. Veelal gebeurt ontwikkeling wel in eigen tijd. Bij NRC NEXT is het ook erg belangrijk het vakgebied fotografie bij te houden. De beeldredacteurs zijn en worden allemaal nieuw aangenomen en komen niet van NRC Handelsblad af (waar ze in tradities geworteld zijn). Beeldredacteuren en de stagiaire die er nu zitten zijn van de zogenoemde NEXT-school, beschrijft Annelies Kuiper. Die “leer”/school moet je volgens haar goed bijhouden.

Doorgroeien zou kunnen richting Art-director, zoals ze nu al is van het 4-jaarlijks verschenen NEXT GUIDE, maar ook een beeldboek en een kookboek waarbij ze bezig is met conceptdenken en dingen verbeelden. De foto’s hierin zijn meer tijdschriftachtig, en het blad wordt veel meer gedragen door tekst.
Daarnaast is er dus ook ruimte voor stagiaires (uit Den Haag), mits er (fysieke) plaats is op de redactie.
Bij de vraag “Wat is de top?” antwoord ze tenslotte: Art-director.
Namen van next-redacteuren bij coververhaal
Door Hans Nijenhuis: 6 december 2007 08:08
Laatst gewijzigd: 3 januari 2008 17:19
reacties: 1
Leestijd: 01:06
Misschien is het je helemaal niet opgevallen. Hoeft ook niet want het doet niet ter zake. Maar als je het wel zag: vandaag staan er inderdaad namen van next-redacteuren op de foto bij het coververhaal.
Waarom? Hierom. Het coververhaal van vandaag gaat over de kilometerheffing, het kabinetsplan om de files te bestrijden. Van elke auto wordt straks bekend waar die zich op welk moment bevindt. Dat kan nogal wat gevolgen voor de privacy hebben.
Wij wilden dat in beeld brengen door bijvoorbeeld een file te laten zien en dan bij elke auto een naam zetten en een tekst als: rijdt naar Amersfoort, rijdt normaal op dit tijdstip naar Amsterdam.
Terwijl de foto- en beeldredactie aan de slag vroegen we ons af: welke namen zetten we daar in? Even wat namen verzinnen? Tja, zul je net zien dat er iemand bestaat die echt zo heet en die gegronde reden heeft om niet in zo'n illustratie te willen staan.
Niet onvoorstelbaar: mensen willen hoe dan ook steeds minder graag met hun naam in de krant. Niet omdat ze iets te verbergen hebben, maar omdat ze weten dat een publicatie van vandaag via Google ook over tien jaar nog gevonden wordt. Bijvoorbeeld bij een sollicitatie. Of bij een nieuwe relatie. Lees daarover ook het stuk van Margo Trappenburg.
Kortom, wat te doen? Iemand stelde voor: namen van partners van next-redacteuren. Hm, daar zit míjn vrouw in elk geval niet op te wachten. Onze eigen namen dan maar? Raar. Maar wel praktisch. Aan onszelf kunnen we toestemming vragen voor het gebruik van onze naam. Dat dus maar gedaan.